iyi bir boşanma kötü bir evlilikten iyidir

Ebeveynler boÅŸanma sürecinde nasıl hareket etmeli? Uzman önerileri… Ä°yi bir boÅŸanma kötü bir evlilikten iyidir… Nedir bir insanı nikah defterine attığı imzayı boÅŸanma dilekçesine atmaya götüren neden? Tek bir bakış, tek bir söz, tek bir hareket?.. “Genelde tek bir sebebi olmaz” diyor psikiyatri uzmanı Dr. Hülya Bingöl, “Evlilik iliÅŸkisi yavaÅŸ yavaÅŸ bozulur, kalitesini kaybeder. Küçük, aslında önemsiz davranışlar çok önemli hale gelir. Sevgi, yakınlık, güven ve saygı gibi olumlu duygular etkinliÄŸini kaybeder. Evlilik iliÅŸkisinde daha önce yer alan memnuniyet ortadan kalkar. Artık eÅŸler evliliklerini kötü bir bakış açısından görürler.”

Uygun zaman
BoÅŸanmanın doÄŸru bir tercih olup olmadığı konusunda eÅŸlerden birinin ya da her ikisinin de tereddüt yaÅŸadıklarına sıkça ÅŸahit olmuÅŸsunuzdur. Hele bir de ortada kalan bir çocuk varsa… Ä°liÅŸkide her ÅŸey kötü gitse de çocuk için sıklıkla evlilikler sürdürülür. “Ancak unutmamak gerekir ki aile içinde yaÅŸananlar çocuÄŸa örnek oluÅŸturur. Onun geliÅŸimi için iyi bir boÅŸanmanın kötü bir evlilikten daha uygun olacağına karar verdiÄŸinizde bu tercihi yapmalısınız” diyor Pedagog Güzide Soyak. O kararı vermek ve boÅŸanmak için en uygun zaman sorusu çok haklı bir soru. Ama yanıt, soru kadar net deÄŸil ne yazık ki. “BoÅŸanma sürecinde uygun zaman seçmek adına herkese uygun bir reçele yoktur” diyen Hülya Bingöl, “Bu durum kiÅŸilerin sosyal yapılarına, mesleklerine, kiÅŸilik yapılarına, aile yapılarına, yetiÅŸtirilme tarzlarına göre deÄŸiÅŸir. Bazen karar verme süreci çok uzun zaman alabilir. Ama genelde bu düşünceler her iki bireyde aynı zamanda baÅŸlar ve bu durumun sinyalleri farklı davranışlarla verilmiÅŸ olur.”

Boşanmayı anlatma dili
“BoÅŸanma sadece çocuk için deÄŸil, ebeveynler için de ciddi stres yaratır. Aile olmanın parçası olan evin bundan böyle ayrılacağı kararını çocuÄŸa açıklamadan evi ayırma yoluna gidilmemeli. Ayrı yaÅŸamayı deneyecek bile olsalar, çiftler mutlaka bunun bilgisini çocuÄŸa vermeliler” diyor Dr. Soyak. BoÅŸanma sürecinde çocuklara en fazla zarar veren ve yaralayan durumun çocuklara olayların anlatılmaması olduÄŸunu vurguluyor, Dr. Bingöl. BoÅŸanma veya ayrılık kararı çocuÄŸa açıkça söylenmez ve bir anda anne veya baba evi terk ederee, çocukların boÅŸanma olayından en fazla kendilerini sorumlu tuttuklarına, “Ben yaramazlık yaptığım için annem/ babam gitti” ÅŸeklinde serzeniÅŸlerde bulunduklarına dikkat çekiyor.
Uzmanlar doğru olanın, boşanma karan verildikten sonra anne ve babanın birlikle bu karan çocuklarına aktarmaları; sakin ve kontrollü bir şekilde, ortak bir dil kullanarak anlatmaları; başaramadıkları takdirde ise bir uzmandan yardım almaları konusunda hemfikir.

Dr. Soyak, “Anne ve babanın ortak dil ve tutum içerisinde olması, çocuÄŸun onlara duyduÄŸu güvenin devamına yardımcı olacaktır. BoÅŸanma ile birlikle anne ve baba olma görevlerinin deÄŸiÅŸmediÄŸi, bu kararın verilmesinin onlarla ilgisi olmadığını açıklamalıdırlar” diyor.
ÇocuÄŸa boÅŸanma karanın açıklarken, boÅŸanma sürecinin her ayrıntısıyla anlatılması mı, yoksa bir kısmının söylenmesi mi daha doÄŸru olur? Bu soruya Dr, Soyakın önerileriyle yanıt arayabiliriz: “Ayrılık kararını çocuÄŸun yaÅŸ durumuna en uygun cümlelerle açıklamak, anne ve baba olarak sorumluluklarınızın deÄŸiÅŸmediÄŸini, her zaman onu seveceÄŸinizi hissettirmek, görüşme düzeninizin nasıl olacağına hep birlikte karar vermek, çocukların bu süreçteki taleplerini hassas karşılamak gerekir. Çocuklar bazen evden aynlan ebeveyn için kaygı duyarlar. Nerede yaÅŸadığı, ne hissettiÄŸi ile ilgili soruları dikkatle dinleyip, tatmin edici cevaplar vermeye çalışmak gerekir. Ayrıca anne ve babalar kendi aralanndaki sorunları çocuklarının önünde konuÅŸmamaya özen göstemıelidirler.” Bu bilgilerden yola çıkarsak, çocuÄŸa karşı kullanılabilecek en doÄŸru cümlelerin, “Biz boÅŸanıyoruz ve evlerimizi ayınyonız ama senin annen ve baban olmaya, seni sevmeye devam edeceÄŸiz” benzeri olması gerektiÄŸini söyleyebiliriz. Ve gerçekten de boÅŸanmadan sonra annenin anneliÄŸe, babanın da babalığa devam etmesi, birinin evi terk etmesinden dolayı çocuk tararından özlenilen kiÅŸi olmaması önemli. Zira Dr. Soyak, “Çocuklar boÅŸanma sırasında terk eden ya da kendisini ihmal eden ebeveyni yüzünden mutsuz, içe kapanık ve reddetme duygusuyla yaÅŸayabiliyorlar. Çocukların ebeveynleriyle iliÅŸkilerini kesmeleri önerilmez. Anne ve babalar birbirinin yerini tutamaz. Babası tarafından terk edilen bir erkek çocuk, kendisini ÅŸekillendirmeye yardımcı olacak modelini de kaybediyor. Bir erkek veya gelecekte baba olmakla ilgili bilgileri yeterince edinemiyor. Sonucunda da davranışlarını kontrol etmek, sorumluluklarını yerine getirmek konusunda isteksiz davranabiliyor. Karşı cinsle iliÅŸki kurmak, sürdürmek ve sorunları çözmekte zorlanabiliyor. Zorlandığı durumlarda mücadele etmekten kaçınabiliyor. Kız çocuklarının ise diÄŸer cinsle iliÅŸki kurmakta zorluk yaÅŸadıkları gözlemleniyor” diyor.
Verilen söz tutulmalı
BoÅŸanma sürerinde çocukların ebeveynler arasında aracı olarak kullanılmaması önemli. Çocuklara verilen sözlerin tutulması da… “EÄŸer baba çocuÄŸuna cumartesi 12.00 için görüşme sözü verdiyse, çocuk o saatte babasını görmelidir” diyen Dr. Bingölden son ve çok önemi! bir not “Anne ve babalar ayrılsalar da anne baba kalacaklardır. Bu nedenle birbirleriyle düzgün iliÅŸki içinde olmaları, konuÅŸmaları çok önemlidir.”